maarif takvimi · ortak hafızada bugün
14 şubat
türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 14 şubat’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?
- 1923 mustafa kemal, batı anadolu gezisine çıktı.
- 1925 tbmm’de 9 şubat’ta vurulan deli halit paşa öldü.
- 1931 türkiye güzeli naşide saffet hanım, avrupa’da “güzel göz kraliçesi” seçildi.
- 1951 idil biret, 10 yaşında paris’teki ilk piyano resitalini verdi.
- 1951 senaryosunu behçet kemal çağların yazdığı ve maraş’ın kurtuluş savaşı sırasında düşman işgalinden kurtuluşunu anlatan “kendini kurtaran şehir” adlı filmin çekimi olaylara neden oldu. rejisör faruk kenç ve ekibi, senaryo gereği maraş kalesi’ne fransız bayrağı çekince yakalanarak mahkemeye sevk edildildi.
- 1953 yeni balkan paktı, ankara’da imzalandı.
- 1955 izmir alsancak limanının temeli atıldı.
- 1963 istanbul’da kavel kablo fabrikası’nda işçiler 28 ocak’ta iş bırakmış ve oturma eylemine başlamışlardı. eylemin 17. günü polis işçilere müdahale etti; 9 işçi yaralandı.
- 1971 türkiye işçi partisi’nin genel başkanı mehmet ali aybar partiden istifa etti. amacının kendisini haysiyet divanı’na sevk etmek isteyen yönetim kurulu’nu protesto etmek olduğunu söyledi.
- 1974 gazeteci ismail cem trt genel müdürlüğüne atandı.
- 1977 ortadoğu teknik üniversitesi rektörlüğüne hasan tan atandı; öğrenciler dersleri boykot etti.
- 1979 türkiye, iran’daki humeyni rejimini resmen tanıdı.
- 1980 genelkurmay başkanı orgeneral kenan evren, dış düşmanla değil, iç düşmanla uğraşmakta olduklarını söyledi: “diyeceksiniz ki sıkıyönetime rağmen niye bunların hakkından gelemiyorsunuz? şundan dolayı gelemiyoruz. kan dökmek istemiyoruz. yoksa meseleyi bir ayda hallederiz” dedi.
- 1980 tariş olayları: on bin jandarma komandosu ve çok sayıda polis tariş’e ait çiğli iplik fabrikası’ndaki işçi direnişine müdahale etti. operasyona keşif uçakları ve helikopterler de katıldı. gün boyu süren müdahale sonucunda fabrika boşaltıldı, 1500 işçi gözaltına alındı.
- 1981 türk vatandaşlığı kanunu’nda bazı değişiklikler yapan yasa milli güvenlik konseyi’nce kabul edildi. bu yasaya göre; yurtdışında oturup türkiye aleyhine faaliyette bulunduğu tespit edilen veya yurt içinde bu tür faaliyetlerde bulunurken yurtdışına çıkan kişiler, yapılan duyuruya rağmen 3 ay içinde yurda dönmezlerse türk vatandaşlığından çıkarılacaklar.
- 1983 danıştay, ameliyat olarak cinsiyet değiştiren şarkıcı bülent ersoy’un hukuken erkek olduğuna ve dolayısıyla gazinolarda ancak erkek kıyafetiyle sahneye çıkabileceğine karar verdi.
- 1986 eski devlet bakanı ismail özdağlar, yüce divan’da “görevini kötüye kullandığı” gerekçesiyle 2 yıl hapse mahkûm edildi. ismail özdağlar rüşvet aldığı iddiasıyla yargılanmaktaydı.
- 1987 tunceli iline bağlı 234 köyde yaşayan 50 bin kişinin mersin, antalya, izmir ve muğla’ya yerleştirilmesi kararlaştırıldı. karar 6931 sayılı orman kanunu’na ve anayasa’nın 170. maddesine dayanılarak alındı.
- 1990 yılmaz güney’in umut filmi istanbul’da gösterime girdi.
- 1994 demokrasi partisi’nin (dep) ankara il binasına bombalı bir saldırı yapıldı, 3 kişi yaralandı.
- 1996 emekli olduktan sonra milliyetçi hareket partisi’ne (mhp) katılan eski ankara devlet güvenlik mahkemesi (dgm) savcısı nusret demiral “ezan türkçe okunmalı” deyince partiden ihraç edildi.
- 2000 hizbullah cephaneliklerinin ortaya çıkışı, varlığı 1994'ten beri tartışılan jitem’i yeniden gündeme getirdi. batman eski valisi salih şarman “jitem var”, jandarma eski komutanı teoman koman ise “yok” dedi.
- 2003 şartla salıverilme yasasından toplam 43.500 tutuklu ve hükümlünün yararlandığı açıklandı.
- 2004 hamburg doğumlu türk yönetmen fatih akın’ın son filmi “gegen die wand” (duvara karşı), berlin film festivali’nde en iyi film seçilerek “altın ayı” ödülü aldı.
- 2006 yeşil kod adlı mahmut yıldırım’ın istanbul’da bir evde kıstırıldığı ve son anda kaçtığı ileri sürülen operasyonda oğlu murat yıldırım on beş kişiyle gözaltına alındı.
- 2007 telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin denetlenmesi ve teknik araçlarla izlemeye ilişkin düzenlemelere ilişkin yönetmelik resmi gazete’de yayımlandı. buna göre, soruşturmalarda gizli soruşturmacı görevlendirilebilecek. gizli soruşturmacının elde ettiği kişisel bilgiler, görevlendirildiği ceza soruşturması ve kovuşturması dışında kullanılamayacak.
- 2008 danıştay 1. dairesi, mehmet ağar’ın, emniyet genel müdürlüğü döneminde suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçundan susurluk davası kapsamında yargılanmasına karar verdi. daire, ağar’ın vali statüsünde bulunması nedeniyle yargılamasının yargıtay’da yapılmasına hükmetti.