maarif takvimi · ortak hafızada bugün
1 kasım
türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 1 kasım’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?
- 1911 tarihteki ilk hava saldırısı, trablusgarp savaşı sırasında italya krallığı tarafından osmanlı imparatorluğu’na karşı gerçekleşti.
- 1912 izmir’in ilk kulübü karşıyaka muaresei bedeniye kulübü, bugünkü adıyla karşıyaka spor kulübü kuruldu.
- 1922 son osmanlı padişahı vi. mehmet tahtını terketti.
- 1922 623 yıl süren osmanlı saltanatı, türkiye büyük millet meclisi kararıyla sona erdi
- 1927 gazi mustafa kemal 2. kez cumhurbaşkanlığı’na seçildi.
- 1928 latin alfabesine geçiş ile harf devrimi yapıldı. arapça sayılar ve harfler kaldırıldı, latin harflerinden oluşan yeni türk alfabesi kabul edildi.
- 1946 kahire’de yapılan uluslararası yüzme yarışmalarında ibrahim sulu 400 metrede birinci oldu.
- 1956 akis dergisi sahibi metin toker, istanbul milletvekili mükerrem sarol’a “yayın yoluyla hakaret ettiği ileri iddiası” üzerine 7 ay hapis cezasına çarptırıldı.
- 1958 merzifon yeni çeltek linyit işletmesi’nde grizu patlamasında 10 işçi hayatını kaybetti.
- 1966 çanakkale boğazı’nda bir rus şilebi ile çarpışan derince araba vapuru battı; 7 kişi öldü.
- 1967 rum polisi, rauf denktaş’ı adaya gizlice girerken yakaladı ve tutukladı.
- 1968 aydınlık aylık dergi olarak, doğu perinçek ve vahap erdoğdu önderliğinde yeniden yayımlanmaya başladı
- 1982 ataol behramoğlu, asya-afrika yazarlar birliği’nin lotus edebiyat ödülü’nü kazandı.
- 1983 2937 sayılı “devlet istihbarat hizmetleri ve millî istihbarat teşkilâtı kanunu” çıkarıldı.
- 1990 halkın emek partisi (hep) milletvekilleri mehmet ali eren ve mahmut alınak, kürtçe konuşma ve yazmanın serbest bırakılmasını istediler.
- 1993 cumhuriyet tarihinin ilk din şûrası toplandı. başbakan tansu çiller toplantıda ayet okudu.
- 1994 trabzonspor, ingiliz aston villa futbol takımını eledi. böylece trabzonspor, uefa kupası’nda 3. tura çıktı
- 1998 avrupa insan hakları mahkemesi kuruldu.
- 1999 türkiye işçi partili 7 kişinin öldürülmesi davası sanıklarından ünal osmanağaoğlu ve bünyamin adanalı 7'şer kez idam cezasına çarptırıldı. aynı davada, haluk kırcı da 7 kez idam cezası almıştı.
- 2001 cumhurbaşkanı ahmet necdet sezer bakanlar kurulu’nun afganistan’a asker gönderme kararını onayladı. özel kuvvetlere bağlı 90 asker, kuzey ittifakı askerlerini eğitecek, keşif ve terörle mücadele tecrübelerini aktarmak üzere görevlendirildi.
- 2003 yönetmen nuri bilge ceylan’ın filmi “uzak”, fransa’da 25. montpellier akdeniz film festivali’nde “en iyi film” ve “eleştirmenler birliği” ödülünü kazandı.
- 2004 insan hakları danışma kurulu başkanı prof. dr. ibrahim kaboğlu’nun “azınlıklar raporu”nun son halini açıklayacağı basın toplantısı, kamu-sen temsilcilerinin de aralarında bulunduğu bir grup tarafından sabote edildi. kaboğlu’nun elinden metni alıp yırtan grup, lozan’ı tartışmaya açan bir raporun dağıtılmasına izin vermeyeceğini söyledi.
- 2006 türkiye’nin ilk sümerologlarından 92 yaşındaki muazzez ilmiye çığ, yargılandığı davadan beraat etti. çığ “vatandaşlık tepkilerim” adlı kitabında “halkı kin ve düşmanlığa tahrik ve aşağılamak” suçu işlediği gerekçesiyle yargılanıyordu.
- 2008 trt çocuk yayına başladı.
- 2010 numan kurtulmuş liderliğinde halkın sesi partisi (has parti) kuruldu.
- 2014 ırak şam islam devleti’ne (ışid) karşı verdiği direnişe destek olmak amacıyla avrupa birliği türkiye yurttaş komisyonu (eutcc) ve peace camping inisiyatifi tarafından yapılan ışid’e karşı, “kobani ve insanlık için küresel seferberlik” çağrısıyla 1 kasım “dünya kobani günü” olarak ilan edildi.
- 2015 türkiye’de 26'ncı dönem milletvekili seçimleri yapıldı. seçim sonuçları : akp % 49.47 (317 milletvekili), chp % 25.30 (134 milletvekili), mhp % 11.90 (40 milletvekili), hdp % 10.75 (59 milletvekili), diğer partiler % 2.58 oranlarında ve sayılarında milletvekili çıkartmıştır