maarif takvimi · ortak hafızada bugün

9 mart

türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 9 mart’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?

1. 1929 istanbul’da “matbaacılık mektebi” açıldı.
2. 1930 atatürk, antalya müzesi’ni gezdikten sonra, aspendos’ta incelemelerde bulundu.
3. 1943 şükrü saraçoğlu’nun başbakanlığındaki 13. tbmm hükümeti istifa etti ve gene şükrü saraçoğlu başbakanlığında 14. tbmm hükümeti kuruldu.
4. 1954 gazeteciler cemiyeti ve gazeteciler sendikası, mecliste yaptığı bir konuşmada yazı işleri müdürleri için “baldırı çıplak” tabirini kullanan dp izmir milletvekili halil özyörük’ü meclise ve dp genel başkanlığı’na çektikleri bir telgrafla protesto ettiler.
5. 1954 yayın yoluyla suç işleyenlere ağır cezalar getiren yasa meclisten çıktı.
6. 1955 erzurum 9. kolordu komutanlığı 2 numaralı askeri mahkemesi’nce idama mahkûm edilen sovyet casusları ivan adamidi ve nikola antonov asıldı.
7. 1956 ali sami yen stadı galatasaray spor kulübü’ne devredildi.
8. 1957 türk ordusunun ilk kadın doktor subayı sema aran teğmen rütbesiyle göreve başladı.
9. 1961 cemal gürsel, alman gazetecilerin, “parlamento teklif ederse cumhurbaşkanlığını kabul edecek misiniz?” sorusuna, “parlamento değil, millet teklif ederse hizmete hazırım” dedi.
10. 1965 zonguldak kömür işletmeleri’ndeki eylemde satılmış tepe ve mehmet çandar adlı işçiler öldürüldü. zonguldak kozlu’daki ereğli kömür işletmesi’nde çalışan maden işçileri, türk-iş ve hükümetin kanunsuz saymasına rağmen greve gittiler. grevci maden işçileri çalışmak isteyen işçilerin yer altına inmesini engellediler.
11. 1967 gölcük tersanesi’nde “ berk” adlı refakat firkateyninin yapımına başlandı.türkiye’nin kendi olanaklarını kullanarak yaptığı ilk firkateynin yapımı 1971 yılında tamamlandı.
12. 1971 19 adalet partili demirel’in çekilmesi için bir muhtıra hazırladı.
13. 1971 başsavcılık milli nizam partisi’nin ( mnp) kapatılması istemiyle anayasa mahkemesi’ne başvurdu.
14. 1971 güvenlik kuvvetlerinin denetimi altındaki odtü’de mütevelli heyeti’nin akademik konseyi feshetmesi üzerine rektör erdal inönü görevinden istifa etti. genelkurmay başkanı memduh tağmaç’ın başkanlığında toplanan yüksek komuta konseyi toplantısında “olayları önlemede hükümetin yetersiz kaldığı” ifade edildi ve başbakanın istifası istendi.
15. 1974 işverenlerin ssk’ya 1,5 milyar lira borcu olduğu açıklandı.
16. 1978 nurettin ersin kara kuvvetleri komutanlığı’na atandı.
17. 1979 7 kişiyi öldürmekten sanık sağ eylemci veli can oduncu 16 yıla mahkûm oldu.
18. 1983 görevini kötüye kullanmaktan yüce divan’da yargılanmakta olan eski bayındırlık bakanı selahattin kılıç beraat etti.
19. 1983 türkiye’nin belgrad büyükelçisi galip balkar, iki saldırgan tarafından yaralandı. büyükelçi iki gün sonra öldü. saldırıyı “ermeni soykırımının adalet komandoları” ve asala örgütü üstlendi.
20. 1984 turgut özal, “menderes propaganda vasıtası olarak kullanılamaz.” dedi.
21. 1986 muzır neşriyat yasası’na ilişkin suçlamaları yanıtlayan başbakan turgut özal, “bu yasaya muzır diyen muzırdır” dedi.
22. 1991 sil nadir hakkında ingiltere’de açılan soruşturma nedeniyle kıbrıslı işadamının sahip olduğu günaydın gazetesi’nde 350'den fazla kişinin işine son verildi. güneş gazetesi’nde 188 kadrolu 350 kadrosuz çalışanın gazeteyle ilişkisi kesildi. gelişim yayınları 400 çalışan sayısını 300'e indirdi. tercüman gazetesi de çalışanların maaşlarını, ikramiyelerini ödeyemedi.
23. 1992 türk savaş uçakları kuzey ırak’taki iki pkk kampını bombaladı.
24. 1995 tbmm malvarlığını araştırma komisyonunun almanya’da bulduğu belgeler, rp’li süleyman mercümek’in türkiye’de yönettiği paranın toplam 17 milyon mark olduğunu ve bu paraların akıbetinin bilinmediğini ortaya koydu.
25. 1996 islami hareket örgütünün ameliyat timi sorumlusu irfan çağırıcı istanbul’da yakalandı.
26. 2003 recep tayyip erdoğan, siirt’te yapılan yenileme seçimlerinde milletvekili seçilerek tbmm’ye girdi.
27. 2007 isviçre’de, “ermeni soykırımının inkarın suç sayan yasa”yı ihlal ettiği gerekçesiyle yargılanan işçi partisi lideri doğu perinçek, para cezasına çarptırıldı. lozan mahkemesi, 6 mart’ta başlayan duruşmalar sonunda bugün verdiği kararda, perinçek’i 90 gün hapis cezası karşılığında her günü 100 isviçre frangı (yaklaşık 115 ytl) olmak üzere 9 bin isviçre frangı para cezasına çarptırdı ve bu cezayı iki yıl tecil etti.
28. 2016 diyarbakır sur’da 2 aralık 2015'te ilan edilen sokağa çıkma yasağıyla başlayan operasyonlar sona erdi.