maarif takvimi · ortak hafızada bugün
15 eylül
türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 15 eylül’lerde kamuoyu nelere tanıklık etti?
- 1914 orhan kemal doğdu.
- 1918 enver paşa’nın kardeşi nuri paşa komutasındaki kafkas islam ordusu, bakü muharebesi sonucunda bakü’ye girdi.
- 1923 türkiye’de ilk yüzme yarışı, galatasaray kulübü’nce istanbul-büyükada’da düzenlendi.
- 1927 eskişehir bankası kuruldu.
- 1929 müstakil ressamlar ve heykeltıraşlar birliği’nin ilk sergisi ankara’da açıldı.
- 1954 hrant dink doğdu.
- 1955 türk parasının kıymetini koruma hakkındaki kararname yürürlüğe girdi.
- 1961 yassıada mahkemesi, kapatılan dp’nin 15 üyesi hakkında ölüm, 32 üyesi hakkında müebbet hapis cezası verildiğini açıkladı.
- 1966 maratoncu ismail akçay balkan şampiyonu, hüseyin aktaş ikincisi oldu.
- 1971 idam istemiyle yargılanan devrimcilerden salman kaya tahliye edildi.
- 1980 12 eylül askeri darbesini izleyen günlerde, grev ve lokavtlar kaldırıldı; işçiler işbaşı yaptı, belediye başkanları görevlerinden alınmaya başladı, yerlerine çoğunlukla subaylar atandı, devrimci işçi sendikaları konfederasyonu (disk), milliyetçi işçi sendikaları konfederasyonu (misk) ve hak-iş’in bankalardaki paraları bloke edildi, sendika yöneticileri ile işyeri temsilcileri teslim olmaya başladı.
- 1983 milliyet gazetesi yazarlarından metin toker ve yazı işleri müdürü doğan heper 3'er ay hapis cezasına çarptırıldılar. heper’in cezası paraya çevrildi.
- 1986 başbakanlık başdanışmanı adnan kahveci “rüşvet pazarında 1 trilyon lira dönüyor” dedi.
- 1997 gazeteci metin göktepe’yi öldürme iddiasıyla yargılanan 9 polisten 4'ü tahliye edildi
- 2000 milli güvenlik kurulu’nun (mgk) “türban yasağı yeterince uygulanmıyor” uyarısı üzerine yök rektörlüklere genelge gönderdi: türbana göz yuman öğretim üyelerine yasal işlem yapılacak.
- 2001 küçükarmutlu’da ölüm orucunda hayatını kaybeden ümüş şahingöz’ün cenazesine polis müdahale etti;çok sayıda kişi gözaltına alındı.
- 2002 manisa etnografya ve arkeoloji müzesi soyuldu. soygunda, helenistik döneme ait marsyas ve roma dönemine ait eros heykelleri çalındı.
- 2004 tüzüğünde anadilde eğitimi savunduğu gerekçesiyle kapatılması istenen eğitim-sen davası,ankara 2. iş mahkemesi’nce reddedildi. mahkeme yargıcı,anadilde eğitim hakkını savunmanın suç olmadığı sonucuna vardı. davacı başsavcılığın temyiz hakkı var.
- 2005 abd temsilciler meclisi uluslararası ilişkiler komitesi, 1915 tasarısını onayladı.
- 2006 gazeteci hrant dink’in cezasını onaylayan yargıtay ceza genel kurulu’nun gerekçeli kararı açıklandı: “eleştiriler sert de olabilir, ancak hakaret kabul edilemez. dink ustaca bir üslupla türklüğü aşağılamıştır”. karara karşı çıkan iki yargıç ise “türkiye’de fikirlerin serbestçe söylenmesinden korkuluyor” dedi.
- 2008 çanakkale e-tipi cezaevi’nde, sekiz yıl önce yapılan ve “hayata dönüş” adı verilen operasyonla ilgili 563 güvenlik görevlisi ve 154 siyasi hükümlünün yargılandığı davada beraat kararı çıktı.
- 2011 istanbul barosu kadın hakları merkezi koordinatörü türkiye’de kadın cinayetlerinin sayısının son yedi yılda yüzde 1400 arttığını ve istanbul’da boşanma başvurularının yüzde 85'inin nedenin şiddet olduğu açıkladı.
- 2012 eğitim-sen öncülüğünde ankara’da “4+4+4” eğitim sistemine karşı miting düzenledi.