maarif takvimi · ortak hafızada bugün

7 mart

türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 7 mart’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?

1. 1925 istiklal mahkemeleri üyeleri yapılan seçimlerle belirlendi. denizli milletvekili mazhar müfit bey (kansu) mahkeme başkanlığına, karesi milletvekili süreyya bey (özgeevren) savcılığa getirildi. urfa milletvekili ali saip (ursavaş) ve kırşehir milletvekili lüfi müfit beyler asil üyeliğe seçildi.
2. 1950 milletvekilleri adaylarının sayısı bütün tahminleri aştı, yalnız elazığ’dan 600 kişi aday oldu.
3. 1952 dışişleri bakanı fuad köprülü ve 222 arkadaşı, “anayasa’nın dilini yaşayan dile dönüştürmek” için dp meclis grubu adına bir önerge hazırlayarak meclis’e sundular. önergede, değiştirilmesi gereken kelimeler arasında suç, bakanlar kurulu, devrim, ivedilik gibi kelimeler yer alıyordu.
4. 1954 basın ve radyo yoluyla işlenecek suçların kapsamının genişletilmesi ve cezaların arttırılması hakkındaki kanun tasarısı mecliste görüşüldü. tasarı gazetecilere iddialarını ispat etme hakkı tanımıyor.
5. 1954 petrol işletmeciliğini yabancı sermayeye açan petrol yasası kabul edildi. petrol işleri genel müdürlüğü kuruldu.
6. 1958 akis dergisi toplatıldı; derginin satışı sekiz saat sonra serbest bırakıldı.
7. 1959 yargıtay “nalıncı keseri” başlıklı yazı nedeniyle ulus gazetesi başyazarı yakup kadri karaosmanoğlu ve yazı işleri müdürü ülkü erman hakkında ankara toplu basın mahkemesi’nin verdiği mahkûmiyet kararını bozdu.
8. 1960 vatan gazetesi başyazarı ahmet emin yalman pulliam davasından aldığı 15 ay 16 günlük hapis cezasını çekmek üzere cezaevine girdi. yalman 4 gün sonra hastaneye kaldırıldı.
9. 1963 anayasa mahkemesi, iş kanunu’ndaki grev yasağını iptal etti.
10. 1966 erzurum ve muş’ta meydana gelen depremde 15 kişi öldü, 25 kişi yaralandı, 2.380 ev yıkıldı.
11. 1973 ismail beşikçi komünizm propagandasında 8 yıl hapse mahkûm oldu.
12. 1978 orgeneral kenan evren, genelkurmay başkanlığı’na atandı.
13. 1979 istanbul’da taksim meydanı’na sular idaresi’nin bulunduğu yere cami yapılması için “taksim camii şerifi ve külliyesini yaptırma ve yaşatma derneği” kuruldu.
14. 1979 türkiye ile sovyetler birliği arasında petrol anlaşması imzalandı.
15. 1983 zonguldak ereğli kömür işletmeleri’nin kandilli üretim havzasındaki armutçuk ocağı’nda meydana gelen patlamada 102 kişi öldü, 86 kişi yaralandı.
16. 1983 ahmet necdet sezer, yargıtay üyeliğine seçildi.
17. 1983 zonguldak kandilli armutçuk’taki maden ocağında grizu patlaması oldu. bu sırada ocakta 406 işçi bulunmaktaydı. kazada 102 işçi öldü. savcılıkça oluşturulan bilirkişi heyeti, havalandırma sisteminin ters kurulmuş olduğunu saptadı ve işletmenin yüzde 100 suçlu olduğu sonucuna vardı.
18. 1984 ankara sıkıyönetim mahkemesi, kapatılan milliyetçi hareket partisi’nin genel başkanı alparslan türkeş’in tahliyesini 23. kez reddetti.
19. 1984 kktc bayrağı kuzey kıbrıs türk cumhuriyeti meclisi tarafından onaylandı.
20. 1984 kamuoyunda “faturalı yaşam” olarak bilinen “ücretlilere vergi iadesi” hakkındaki yasanın kapsamı bakanlar kurulu tarafından genişletildi. fazla mesai, prim ve transfer ücretleri de yasa kapsamına alındı.
21. 1984 komünizm propagandası yaptığı iddiasıyla gölcük sıkıyönetim mahkemesi’nde yargılanan şair arif damar beraat etti.
22. 1985 milliyetçi demokrasi partisi’nde (mdp) çoğu eski parlamenter ve üçü kurucu üye olan 25 milletvekili istifa etti. mdp gemel başkanı turgut sunalp’i “mecburi genel başkan” olarak niteleyen istifacılar, “sağda barışçı, sosyal tarafı ağır basan bir partinin varlığı şarttır” dediler.
23. 1986 “kadınlara karşı her türlü ayrımcılığın önlenmesi” isteğini içeren 2861 imzalı dilekçe, tbmm başkanlığı’na verildi.
24. 1986 istanbul kandilli lisesi’nde çıkan yangında, okulun yatakhanesi olarak kullanılan adile sultan sarayı tümüyle yandı. abdülaziz sarayı 1876'da kızkardeşi adile sultan için yaptırmıştı. 1916'da kandilli adile sultan binası mekteb-i sultanisi adıyla okula dönüştürülmüştü. daha sonra kandilli kız lisesi adını aldı.
25. 1988 dsp genel başkanı bülent ecevit, daha önce aldığı başkanlıktan çekilme kararını parti kurultayında gerçekleştirdi ve görevinden ayrıldı. bülent ecevit partisinin kongresinde yaptığı konuşmada “uzun siyasal yaşamımda en iddialı meydan okuyuşum, dsp genel başkanlığından ayrılmamdır” dedi. ecevit’in yerine genel başkanlığa necdet karababa seçildi.
26. 1989 anayasa mahkemesi, üniversitelerde dini inanç sebebiyle boyun ve saçların başörtüsüyle kapatılmasını serbest bırakan yasayı iptal etti.
27. 1990 hürriyet gazetesi yönetim kurulu üyesi, gazeteci yazar çetin emeç ve şoförü ali sinan ercan, uğradıkları silahlı saldırıda yaşamlarını yitirdi. 6 yıl sonra 9 mart 1996'da emeç’i vuran islami hareket örgütü sorumlusu irfan çağırıcı istanbul’da yakalandı.
28. 1992 israil büyükelçiliği koruma amiri ankara’da otomobiline konan uzaktan kumandalı bombanın patlaması sonucu öldü.
29. 1993 istanbul’da, savaşlarda kadına tecavüze ve devletin kadın bedeni üzerindeki denetimine dikkat çekmek için beyoğlu’nda bir sokak sergisi açıldı; istiklal caddesi’nde, devletin kadın bedeni üzerindeki denetimini simgeleyen ve ilgili yasal düzenlemeleri içeren ferman biçiminde bir bildiri dağıtıldı.
30. 1996 düşünceye özgürlük isimli ortak kitapta yer alan yazısında bölücülük yaptığı iddiasıyla yargılanan yaşar kemal,1 yıl 8 ay hapse mahkûm edildi. ceza 5 yıl ertelendi.
31. 1997 iskenderun cezaevi’nden sol görüşlü 28 mahkûm tünel kazarak kaçtı, firarilerden 8'i yakalandı.
32. 1997 istanbul dgm, avrasya feribotunu kaçıran 9 kişiye 8 yıl 10 ay 20'şer gün hapis cezası verdi.
33. 2009 diyarbakır’dan kalkan tsk ait helikopter kayseri civarında düştü. 2 pilot hayatını kaybetti.
34. 2014 ergenekon davasından yargılanan ilker başbuğ, 26 ay sonra hak ihlali gerekçesiyle tahliye edildi.