maarif takvimi · ortak hafızada bugün

2 mart

türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 2 mart’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?

1. 1918 rize işgalden kurtuldu.
2. 1918 asker ailelerine yardımcı hanımlar cemiyeti nuriye ismail (canbulat) hanım başkanlığında kuruldu. cemiyet, enver paşa’nın eşi naciye sultan’ın himayesindeydi.
3. 1924 halk fırkası grup toplantısında, şer’iye ve evkaf vekaletlerinin kaldırılmasına ve öğretimin birleştirilmesine karar verildi.
4. 1949 piyade mermisi, piyade havanı ve kapsül üreten nuri killigil’e ait istanbul sütlüce’deki mühimmat fabrikasında aralıklarla iki büyük patlama oldu, 35 kişi hayatını kaybetti. ölenler içinde fabrikanın sahibi ve enver paşa’nın kardeşi olan nuri killigil de vardı.
5. 1950 van’ın özalp ilçesinde 33 kişiyi sorgulanmadan kurşuna dizdirmekle suçlanan emekli orgeneral mustafa muğlalı’nın yargılanması sona erdi. genelkurmay askeri mahkemesi muğlalı’ya 20 yıl hapis cezası verdi.
6. 1956 cumhurbaşkanına hakaretten sanık ulus gazetesi yazarı şinasi nahit berker 1 yıl hapse mahkûm oldu.
7. 1960 necip fazıl kısakürek, atatürk’ün hatırasına yayım yoluyla hakaret ettiği gerekçesiyle 18 ay hapis cezası daha aldı.
8. 1960 istanbul’da gece sessiz yürüyüş yapan 500 teknik okul öğrencisi polis tarafından dağıtıldı.
9. 1961 türkiye demokratik özgürlükler konusunda avrupa konseyi’ne güvence verdi.
10. 1973 türk basınını temsil eden dokuz kuruluş, “fikir suçu çağ dışıdır” görüşünde birleşerek, yürürlükteki kanunlarda değişiklik yapılmasının zorunlu olduğunu açıkladılar ve basın suçlularının affedilmesini istediler.
11. 1974 bazı gazeteler son zamların getirdiği yük nedeniyle sayfa sayısını azalttı, günlük eklerin yayımına son verdi.
12. 1974 trt televizyonu, çarşamba hariç haftanın her günü yayın yapmaya başladı.
13. 1977 türkân şoray “dünya kadın rejisörleri festivali”ne katılmak için belçika’ya gitti.
14. 1979 adalet partisi (ap) lideri süleyman demirel hükümetin kaybettiği prestiji orduya sığınarak toplamaya çalıştığını ileri sürerek “ordunun gölgesinde iktidar olunmaz” dedi.
15. 1983 kapatılan adalet partisi samsun milletvekili ve eski ulaştıma bakanı hüseyin özalp ile sinop’un erfelek ilçesi eski belediye başkanı orhan altay hakkında toplu silah kaçakçılığı yaptığı iddiasıyla dava açıldı.
16. 1984 abd kongresi, kıbrıs sorununda ilerleme sağlanıncaya kadar türkiye, yunanistan ve kıbrıs rum kesimine yapacağı yardımları askıya aldı
17. 1984 disk’e bağlı yeraltı maden-iş sendikasının 25 yöneticisi hakkında istanbul sıkıyönetim savcılığı tarafından dava açıldı.
18. 1984 sıkıyönetim uygulamasının kaldırıldığı 13 ilden 8'inde olağanüstü hal uygulaması tbmm’de kabul edildi.
19. 1985 orly katliamı davasında karar açıklandı. asala örgütü militanı varujan garbisyan müebbet, soner nayır 15, ohannes semerciyan 10 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 15 temmuz 1983 yılnda fransa’nın orly havaalanı’nda ikisi türk 7 kişinin ölümüne yol açan bombalı saldırının sanıklarına verilen bu cezalarla asala ilk defa ağır bir cezaya çarptırılmış oldu.
20. 1988 izmir buca cezaevi’nde isyan çıktı.
21. 1990 yıldız üniversitesi’nde öğrenciler 3,5 saat işgal eylemi yaptı, eylemden sonra 200 öğrenci gözaltına alındı.
22. 1994 tbmm genel kurulu’nda dep’li leyla zana, ahmet türk, orhan doğan, hatip dicle ve sırrı sakık ile bağımsız mahmut alınak’ın dokunulmazlıkları kaldırıldı. genel başkan hatip dicle ve orhan doğan gözaltına alındı.
23. 2000 pendik kaymakamlığı, nobel ödüllü italyan yazar dario fo’nun “kabin oyunları” adlı tek kişilik tiyatro oyunun sahnelenmesine “erkekleri tecavüze kışkırttığı” gerekçesiyle izin vermedi.
24. 2004 ikinci cumhurbaşkanı ismet inönü’nün büyük oğlu ömer inönü 80 yaşında istanbul’da vefat etti.