maarif takvimi · ortak hafızada bugün
23 temmuz
türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 23 temmuz’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?
- 1908 2. meşrutiyet’in ilanı (23–24 temmuz)
- 1909 gazeteci hasan fehmi, ittihat ve terakki aleyhindeki yazıları serbesti gazetesi’nde yayınlandıktan sonra vuruldu
- 1911 istanbul’da, aksaray yeşiltulumba’da çıkan büyük yangında yaklaşık 300 ev hasar gördü.
- 1919 mimar muzaffer bey’in eseri olan hürriyeti ebediye tepesi açıldı.
- 1919 erzurum kongresi başladı.
- 1932 alman mimar hermann jansen’in hazırladığı ankara planı onaylandı.
- 1939 hatay parlamentosu, türkiye’ye katılma kararı aldı.
- 1948 istanbul cezaevi’nde çıkan isyan mahkumların üzerine ateş açılarak bastırıldı: 1 ölü, 20 yaralı.
- 1953 vicdan ve toplanma hürriyetinin korunması kanunu çıktı. bu kanunla, dinin siyasal amaçlar için kullanılmasının önlenmesi amaçlanıyordu.
- 1960 türk edebiyatçılar birliği olağanüstü toplantı yaptı. toplantıda peyami safa, samet ağaoğlu ve faruk nafız çamlıbel, 27 mayıs darbesi’nden önce baskı rejimi taraftarı oldukları gerekçesiyle birlikten çıkarıldı.
- 1968 konya’da islamcı bir grup, öğretmenler lokali’ni, yeni konya gazetesini, türkiye işçi parti merkezini tahrip etti; 16 kişi tutuklandı.
- 1970 bursa cezaevi’nde ayaklanma: savcı 4 saat rehin tutuldu.
- 1971 yılmaz güney’in umut filmi fransa’daki grenoble festivali’nde büyük jüri ödülü’nü aldı. filmi, izin almadan yurtdışına gönderdiği için güney hakkında dava açılmıştı.
- 1971 manisa ve buca cezaevlerindeki üç idam mahkumu için cellat bulunamadı.
- 1976 sismik-1 araştırma gemisi (hora), istinye tersanesi’nden törenle ege denizi’ne açıldı.
- 1980 maden-iş genel başkanı kemal türkler’in öldürülmesini protesto eden devrimci işçi sendikaları konfederasyonu disk üyesi işçiler tüm yurtta üretimi durdurdu.
- 1981 devlet başkanı kenan evren, ilkokul, ortaokul ve liselere zorunlu din dersi konulacağını açıkladı.
- 1990 polis istanbul küçükarmutlu’da operasyon yaptı: 4 yaralı.
- 1995 anayasa değişikliklerinin bir bölümü meclis’te kabul edildi. 12 eylül yöneticilerini koruyan maddelere ilişkin değişiklik önergeleri reddedildi.
- 1996 aydın idare mahkemesi, gökova, yeniköy ve yatağan termik santrallerinin çevreye zarar verdiği gerekçesiyle faaliyetlerinin durdurulması istemini kabul etti.
- 1996 istanbul bayrampaşa cezaevi’nde altan berdan kerimgiller ölüm orucunun 65. gününde öldü. 262 hükümlünün ölüm orucunu sürdürdüğü, toplu ölümlerin başlayabileceği belirtildi.
- 2000 yasemin dalkılıç, sualtı sporları “limitsiz dalış”ta 120, “limitli değişken ağırlıkla serbest dalış”ta ise 100 metre ile iki dünya rekoru kırdı.
- 2005 isviçre’nin winterthur kentinde “ermeni soykırımı yalandır” diyen işçi partisi lideri doğu perinçek gözaltına alındı.
- 2006 mardin’in savur ilçesine bağlı dereiçi köyü’ndeki süryani cemaatine ait 4. yüzyıldan kalan mor yuhanun kilisesi restorasyonu tamamlanarak yeniden açıldı.
- 2006 italya’da yaşayan ferzan özpetek’e perugia yabancılar üniversitesi fahri doktora unvanı verildi.
- 2007 mhp lideri devlet bahçeli,27 nisan genelkurmay başkanlığı e-muhtırası ile anayasa mahkemesi’nin aldığı “367” kararını ima ederek “meclis iradesine dışarıdan yapılan dayatma,iktidar partisine hak etmediği bir destek sağladı” dedi.
- 2007 chp başkan yardımcısı mustafa özyürek de genelkurmay başkanlığı’nın bildirisinin 22 temmuz seçimlerinde iktidarın oylarını olumlu etkilediğini belirtti.
- 2008 tbmm insan haklarını inceleme komisyonu bünyesinde kurulan alt komisyon agos gazetesi genel yayın yönetmeni hrant dink’in öldürülmesiyle ilgili raporunda devleti kendi vatandaşının can güvenliğini sağlamada kusurlu buldu
- 2008 2007’de katıldığı bir sempozyumda türkiye’de yaşayan kürtlerin türkmen, kürt alevilerinse ermeni kökenli olduğunu iddia eden türk tarih kurumu başkanı prof. dr. yusuf halaçoğlu görevinden alındı
- 2015 davutoğlu başkanlığında özel güvenlik toplantısı yapıldı. toplantıyı takip eden gece, pkk ve ışid’e yönelik hava operasyonları yapıldı. davutoğlu, yaşananları “demokrasi tarihinin en zor kararlarından birini verdik. 15 temmuz’da silahlı ayaklanma çağrısı yapanlar, bizim böyle kapsamlı bir harekât yapacağımızı düşünmediler.” diye özetleyecekti.