maarif takvimi · ortak hafızada bugün
15 temmuz
türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 15 temmuz’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?
- 1840 osmanlı imparatorluğu, birleşik krallık, prusya, avusturya-macaristan imparatorluğu ve çarlık rusyası arasında londra antlaşması imzalandı.
- 1886 kadınlar şukufezar dergisinde “saçı uzun aklı kısa” deyimine karşı mücadele başlattı.
- 1910 1865 tarihinde sultan abdülaziz tarafından inşa ettirilmiş istanbul’daki çırağan sarayı yandı.
- 1929 cumhuriyet döneminin ilk sanatçı topluluğu müstakil ressamlar ve heykeltraşlar birliği kuruldu.
- 1945 beşiktaş futbol takımı yunanistan’ın olimpiyakos takımını istanbul’da 4–0 yendi
- 1953 uşak il oldu.
- 1954 izmir liman işçileri yasağı delerek grev yaptı; 24 işçi gözaltına alındı.
- 1955 700 liman işçisi izmir’de bir yıl sonra gene grevde. bu kez işçiler mahkemeye sevk edildi.
- 1959 kim dergisi yazı işleri müdürü şahap balcıoğlu 16 ay hapse mahkum oldu, dergi bir ay kapatıldı. gerekçe; amerikalı gazeteci eugene pulliam’ın türkiye hakkında yazdığı yazıyı yayımlamak.
- 1962 başbakan ismet inönü “demokrasiye karşı bir hareketin karşısında orduyu daima bulacağından emin oldum” dedi
- 1963 sendikalar kanunu ile toplu iş sözleşmesi grev ve lokavt kanunu çıktı. 28 ocak’tan 4 mart’a kadar süren kavel kablo fabrikası işçilerinin eylemi yeni yasaların çıkartılmasında önemli bir rol oynadı.
- 1968 amerika birleşik devletleri 6. filosu istanbul’a geldi. gemiler limana demirler demirlemez istanbul teknik üniversitesi öğrencileri dolmabahçe rıhtımına gelerek 6. filo’yu protesto ettiler. istanbul teknik üniversitesi talebe birliği başkanı harun karadeniz, “türkiye’nin tam bağımsız olduğuna inanıyoruz ve onun için de bayrakları yarıya kadar çekiyoruz” dedi
- 1974 kıbrıs’ta yunan subayların yönetimindeki ulusal muhafız alayı, cumhurbaşkanı makarios’u devirdi ve eoka-b lideri nikos sampson’u cumhurbaşkanı ilan etti.
- 1983 paris’in orly havalimanı’nda bulunan thy bürosuna, asala mensuplarınca bomba atıldı. 7 kişi öldü, 56 kişi yaralandı.
- 1984 sabri özün 200 metre kelebekte balkan yüzme rekoru kırdı.
- 1986 istanbul milliyetçi hareket partisi davasında 3 idam, 6 müebbet hapis cezası verildi.
- 1987 diyarbakır valisi hayri kozakçıoğlu olağanüstü hal bölge valiliğine atandı. bingöl, diyarbakır, elazığ, hakkari, mardin, tunceli, siirt ve van illeriyle birlikte, bölgedeki askeri güçler de ek bir kararnameyle kozakçıoğlu’na bağlandı.
- 1993 15 bin kamu çalışanı maaş artışlarının düşüklüğünü protesto amacıyla meclis’e yürümek istedi.
- 1996 istanbul gültepe polis karakolu tarandı. ardından, polis bir eve operasyon yaptı; dhkp-c olan üyesi olduğu öne sürülen 4 kişi öldürüldü.
- 1996 istanbul’da cezaevindeki baskıları protesto eden bir grubu dağıtan polis gazetecileri de copladı. olay sonrası, gazeteciler cemiyeti’ni basan polis, gazetecileri darp ederek gözaltına aldı.
- 1997 avrupa birliği komisyonu, yayımladığı raporda türkiye’yi tam üyeliğe aday ülkeler arasına almadı.
- 1997 beyin cerrahı profesör dr. gazi yaşargil’e dünya nöroşirurji birliği’nin onur madalyası verildi.
- 2001 mhp’li osman durmuş’un sağlık bakanlığı 1979'da yayınlanan sağlık meslek liseleri ödül ve disiplin yönetmeliği’ni yeniden düzenledi. “yapılacak araştırma sonucu fuhuş yapmak ya da cinsel ilişkiye girmiş olduğu tespit edilmiş olmak” “eğitim dışına çıkarma”yla cezalandırılacak.
- 2001 ağrı dağı’na tek başına tırmanan dağcı sertaç tümerdem’in cesedi zirvenin 20 metre aşağısında bulundu.
- 2003 cumhurbaşkanı ahmet necdet sezer tarafından iki maddesi veto edilen 6. uyum paketi, tbmm’de akp ve chp’nin oylarıyla aynen kabul edildi. böylece terörle mücadele yasası’nın propagandayı cezalandıran 8. maddesi yürürlükten kalktı.
- 2004 yargıtay 8. ceza dairesi, tck’nın 312. maddesi uyarınca verilen cezayı bozdu. 312. maddeyi “düşünceye ceza aracı” gibi işleten yargıçları eleştirdi. kararda “çoğunluk gibi düşünmemek, kurulu düzeni eleştirmek bir hakdır” denildi.
- 2008 eşcinsel olduğu için ailesinden ölüm tehditleri alan 26 yaşındaki üniversite öğrencisi ahmet yıldız öldürüldü.
- 2010 mersin akkuyu’da nükleer santral yapılmasını sağlayacak anlaşma, chp, bdp ve mhp muhalefetine karşın akp’li milletvekilleri tarafından kabul edildi.
- 2010 israil parlamentosu, “mavi marmara” baskını sırasında gemide bulunan arap milletvekili zu’bi’nin diplomatik pasaportu ile milletvekillerinin bazı harcamalarını parlamentonun ödenmesini öngören yasal haklarını iptal etti.
- 2011 18. istanbul caz festivali’nde sahne alan aynur doğan, kürtçe şarkılarını seslendirdiği sırada dinleyicilerin yuhalaması ve sahneye pet şişe fırlatması üzerine konserini tamamlayamadı.