maarif takvimi · ortak hafızada bugün

25 temmuz

türkiye’nin ortak hafızasında, geçmiş 25 temmuz’larda kamuoyu nelere tanıklık etti?

1. 1543 estergon kuşatması: avusturya arşidüklüğü’nün elindeki estergon, osmanlı imparatorluğu tarafından kuşatıldı ve yaklaşık iki hafta süren kuşatma sonrasında şehir osmanlı egemenliğine girdi.
2. 1795 galata kulesi’nin ahşap kubbesi yandı.
3. 1920 yunanistan, edirne başta olmak üzere bütün doğu trakya’yı işgal etti.
4. 1923 izmirspor, eşrefpaşa’nın ileri gelenleri tarafından kuruldu.
5. 1931 cumhuriyet döneminin ilk basın yasası olan matbuat kanunu kabul edildi.
6. 1933 lev troçki sığınmacı olarak istanbul, büyükada’dan fransa’ya gitti.
7. 1941 bozkurt dergisi yeniden kapatıldı. aşırı türkçü bulunan dergide ırk unsuru türkleri birleştiren en önemli etken olarak görülüyordu.
8. 1950 bakanlar kurulu kore’ye 4500 kişilik bir askeri birlik göndermeye karar verdi.
9. 1951 atatürk kanunu meclis’te kabul edildi. amaç, atatürk devrimlerini korumak, atatürk heykel ve anıtlarına saldırıların önüne geçmek.
10. 1951 türk şair nazım hikmet’in bakanlar kurulu tarafından türk vatandaşlığından çıkarılmasına karar verildi
11. 1957 bursa’da askeri uçak düştü: 15 ölü, 19 yaralı.
12. 1958 sovyetler birliği türkiye’ye nota verdi: “türkiye’nin ırak’a girmesi kötü sonuçlar doğurur.”
13. 1959 türkiye kerkük türkmenleri için ırak’tan teminat istedi.
14. 1962 maliye bakanı ferit melen, “türkiye’siz bir avrupa siyasi ve iktisadi birliği kuvvetli bir birlik olamaz” dedi. aynı gün izmir’de temizlik işçileri yarım gün iş bıraktılar.
15. 1967 anayasa mahkemesi sosyalizmin anayasa’ya aykırı olmadığına karar verdi.
16. 1968 istanbul’da polis öğrencilere müdahale etti; 30 öğrenci ve 20 polis yaralı.
17. 1973 türkiye barolar birliği genel başkanı profesör faruk erem üniversite özerkliğinin gasp edildiği gerekçesiyle öğretim üyeliğinden istifa etti.
18. 1975 türkiye incirlik dışındaki bütün amerikan üslerine el koydu.
19. 1979 adalet partisi genel başkanı süleyman demirel “evhama gerek yok. milliyetçi hareket parti’sini kullanacak kadar kötü adam değilim” dedi.
20. 1981 disk ilerici deri-iş sendikası genel başkanı kenan budak istanbul yedikule’de polisler tarafından vurularak öldürüldü.
21. 1984 gencay gürün istanbul şehir tiyatroları genel sanat yönetmenliğine atandı.
22. 1990 halkın emek partisi (hep) milletvekillerinin istanbul’dan diyarbakır’a “onurlu ve özgür yaşam” yürüyüşü diyarbakır’da 10 bin kişinin katıldığı mitingle tamamlandı.
23. 1992 kürdistan demokrat partisi lideri mesut barzani ve kürdistan yurtseverler birliği lideri celal talabani’ye diplomatik türk pasaportu verildiği açıklandı.
24. 1992 türkiye’de atatürk barajı’nın iki ünitesi açıldı.
25. 1994 gelibolu yarımadası’nda 2000 hektarlık orman alanı yandı.
26. 1994 gümüşhane barosu başkanı ali günday türbanlı iki kadın avukatı barodan attırdığı gerekçesiyle öldürüldü.
27. 1995 istanbul kumkapı’daki bir lokantada yemek yiyen 4 kadın yan masadaki erkeklerin tacizine uğradı. kadınların kendilerini savunma girişimi tartışmaya yol açtı. zeynep uludağ’ın yan masadaki 3 erkekten ismail kızılkaya’yı bıçaklayarak öldürdüğü açıklandı.
28. 1996 cezaevlerinde süren ölüm orucunun 67. gününde hüseyin demircioğlu, ali ayata ve müjdat yanat öldüler. 5 bin kişi istanbul sultanahmet’te adalet bakanlığı’nı protesto etti.
29. 2000 kürdistan yurtseverler birliği (kyb) lideri celal talabani, ankara’ya geldi. başbakan bülent ecevit ile bir görüşme yaptı. ziyaret nedenini ‘türkiye ile ilişkileri güçlendirmek’ olarak niteledi.
30. 2000 başbakan bülent ecevit, akkuyu’da öngörülen nükleer santralı ekonomik açıdan sakıncalı olduğu için ‘süresiz’ erteledi.
31. 2000 dsp istanbul il örgütünden 12 ilçe başkanı, 10 belde başkanı, 20 il genel meclis üyesi, 50 kurultay delegesi, 120 ilçe yönetim kurulu üyesi, 100 belediye meclis üyesi ve altı il yöneticisininde aralarında bulunduğu 700 partili istifa etti
32. 2003 ismail ragıp geçmen’in yönettiği ‘geç olmadan’ belgeseli 4. uluslararası eco 2003 çevre filmleri festivali’nde grand prix ödülünü aldı. belgeselde tuz gölü’ndeki ekolojik yaşam ve yaşanan değişiklikler anlatılıyor
33. 2004 dsp genel başkanı bülent ecevit, partisinin 6. olağan kurultayı’nda 47 yıllık siyasi yaşamına veda etti. zeki sezer 935 delegeden 576 oy alarak yeni genel başkan oldu.
34. 2005 anayasa mahkemesi başkanlık seçimi 59. turda tamamlandı. altı oy alan tülay tuğcu anayasa mahkemesi ve dolayısıyla yüce divan’nın da ilk kadın başkanı oldu. başkanlık seçimi turları 5 temmuz’da başlamıştı
35. 2011 agos genel yayın yönetmeni hrant dink’i öldürmekten yargılanan ogün samast 22 yıl 10 ay hapis cezasına çarptırıldı.
36. 2012 yargıtay yasalara göre bir yerin ibadethane olarak kabul edilmesi için cami veya mescit olması gerektiğine karar verdi.